Torakal aort anevrizması, göğüs boşluğundan geçen aort damarının bir bölümünde balonlaşma/genişleme olmasıdır. Anevrizma belirli bir boyuta ulaştığında ya da hızlı büyüdüğünde yırtılma (diseksiyon) ve/veya rüptür riski artar. Bu durumda en kalıcı ve güçlü tedavi seçeneklerinden biri açık cerrahidir.
Açık cerrahi; genişlemiş aort segmentinin cerrahi olarak çıkarılıp, yerine sentetik damar grefti (damar protezi) yerleştirilmesidir. Anevrizmanın yerine göre ameliyat:
Asendan aort (kalpten çıkan kısım)
Aort arkı
Desendan torakal aort (göğüs aortu)
bölgelerinde farklı tekniklerle yapılır.
Açık cerrahi kararı; anevrizmanın çapı, büyüme hızı, yerleşimi, şikâyetler ve kişisel risk profili ile verilir. En sık gerekçeler:
Anevrizmanın yüksek riskli boyuta ulaşması
Hızlı büyüme göstermesi
Ağrı/bası bulguları gibi semptom vermesi
Diseksiyon/rüptür şüphesi ya da gelişmesi
Uygun anatomide TEVAR seçeneğinin uygun olmaması
Genç hastada uzun dönem dayanıklılık hedeflenmesi
Bağ dokusu hastalıklarında (örn. Marfan vb.) daha erken cerrahi gerekebilir; karar hasta bazında verilir.
Planlama için en sık:
BT anjiyografi (ana görüntüleme)
EKO (aort kökü/kapaklar)
Gerekirse koroner değerlendirme
Solunum değerlendirmesi, kan testleri, anestezi görüşü
Yerleşime göre giriş değişir:
Asendan/ark: çoğunlukla sternotomi
Desendan torakal aort: çoğunlukla torakotom
Torakal aort cerrahisinde kritik nokta perfüzyon ve koruma stratejileridir. Hastaya göre:
Kalp–akciğer makinesi (bypass)
Gereken olguda hipotermi
Ark cerrahisinde seçilmiş olgularda selektif beyin perfüzyonu
Desendan aortta gerekirse omurilik koruma stratejileri
Genişlemiş segment çıkarılır, yerine damar grefti dikilir. Eşlik eden sorun varsa (kapak/kök/ark dalları) aynı seansta ek işlemler yapılabilir.
Uzun dönem dayanıklılığı yüksek, “kalıcı” çözüm
Kompleks anatomilerde geniş cerrahi kontrol
Bazı hastalarda tek seansta çoklu problemleri düzeltme şansı
Daha büyük ameliyat: daha uzun iyileşme ve hastanede kalış
Kanama/enfeksiyon/ritim bozukluğu gibi genel riskler
Torakal aort özelinde nörolojik/organ perfüzyon riskleri (hasta ve yerleşime göre)
Yoğun bakım: genellikle ilk 24–72 saat yakın takip
Hastane süreci: işlemin kapsamına göre değişir
Mobilizasyon: erken dönemde kontrollü yürüyüş hedeflenir
Takip: BT anjiyo/EKO kontrolleri + tansiyon/kolesterol yönetimi
İyileşmede en kritik konu: tansiyon kontrolü, sigarasız yaşam, düzenli yürüyüş ve ilaç uyumu.
Ani başlayan çok şiddetli göğüs/sırt ağrısı
Bayılma, ani nefes darlığı
Kol-bacakta güçsüzlük, konuşma bozukluğu
Kontrolsüz tansiyon yükselmesi ve kötüleşen ağrı
Riskli boyut, hızlı büyüme, semptom veya yırtılma/rüptür riski artışı olduğunda açık cerrahi gündeme gelir.
Tek cevap yok. Anevrizmanın yeri, anatomi, yaş ve ek hastalıklara göre hangisi daha güvenliyse o seçilir
Ameliyatın kapsamına göre değişir. İlk haftalar toparlanma, sonraki dönemde kademeli aktivite artışı planlanır; net yol haritası kontrollerde belirlenir.
Kalp ve damar cerrahisinde 20 yılı aşkın tecrübeye sahip Prof. Dr. Ali Aycan Kavala, koroner bypass’tan varis tedavisine geniş bir yelpazede hasta odaklı, modern tedavi yöntemleri sunmaktadır. Şu an Memorial Şişli Hastanesi’nde hasta kabul etmektedir